Domy tkaczy w Alek­sandrowie Łódzkim

W Alek­sandrowie zachowało się kilka­dziesiąt charak­terysty­cznych, XIX-wiecznych budynków, nazy­wanych „domami tkaczy”. Niek­tóre z nich mogą pamię­tać czasy pow­stawa­nia miasta. Ich kon­strukcja jest bardzo podobna; są to parterowe, najczęś­ciej sied­mioosiowe, drew­ni­ane budynki zbu­dowane na planie pros­tokąta. Ich proste, dwus­pad­owe dachy dawniej pokryte były gontem lub dachówką, dzisiaj niemal bez wyjątku przykrywa je papa. Pośrodku fron­towej ściany zna­j­dują się drzwi prowadzące do obsz­ernej sieni, dzielącej budynek na dwie części i prowadzącej do dwóch lub czterech izb i na pod­dasze.

Najwięcej tego typu domów wznie­siono w pier­wszym okre­sie ist­nienia miasta, w lat­ach 18161824, kiedy to zagospo­darowano ponad połowę spośród 629 placów w mieś­cie (przede wszys­tkim przy rynku i głównych uli­cach). Domy te możemy zobaczyć w niemal każdej części Alek­sandrowa, w szczegól­ności przy ulicy Wierzbińskiej, Pabi­an­ick­iej, Ogrodowej, Warsza­wskiej, Łęczy­ck­iej i Wojska Pol­skiego. Część z nich, zaizolowanych i pokry­tych tynkiem, straciło swój pier­wotny charak­ter, nadal jed­nak są rozpoz­nawalne dzięki podob­nej, charak­terysty­cznej bryle. Ich stan tech­niczny jest niestety na ogół bardzo zły, a warunki mieszkan­iowe nie odpowiadają nowoczes­nym stan­dar­dom. Wysokie koszty remontu i brak pomysłu na funkcjonowanie tych domów w obec­nej rzeczy­wis­tości, sprzyja decyzjom o wyburzeni­ach. Chcąc obe­jrzeć te his­to­ryczne obiekty, należy się więc spieszyć. Część domów prezen­towanych na niniejszych fotografi­ach już nie ist­nieje.

 

Dom przy ulicy Ogrodowej 4

dom ogrodowa4

Na szczególną uwagę zasługuje budynek zna­j­du­jący się przy ulicy Ogrodowej 4; jego metryka sięga połowy XIX wieku. Jako jedyny z alek­sandrows­kich domów rzemieśl­niczych, wpisany został do rejestru zabytków (nr A/62625.08.1967). Obiekt posi­ada klasy­czną kon­strukcję, typową dla tego typu budown­ictwa. Wyróż­ni­a­ją­cycm go ele­mentem jest obus­tronna wys­tawka, zna­j­du­jąca się w cen­tral­nej części dwus­pad­owego dachu. W odróżnie­niu pozostałej części pod­dasza, wys­tawka pełni funkcje mieszkalne. Budynek jest asym­e­tryczny, jego zachod­nia część, praw­dopodob­nie w wyniku dzi­ałań wojen­nych uległa zniszcze­niu; w późniejszych lat­ach w jej miejscu wznie­siony został murowany dom. Mimo sporej wartości his­to­rycznej, budynek zna­j­duje się w złym stanie tech­nicznym.

 


Helena Tukaj, Janusz Wró­bel, Alek­san­drów Łódzki. Zarys dziejów 18161948, Alek­san­drów Łódzki 1992

Grze­gorz Strz­elecki (red), Zabytkowe obiekty drew­ni­ane wojew­ództwa łódzkiego. Stan tech­niczny na przełomie XXXIX wieku, Łódź 2002

 

Podobne tem­aty

Zobacz też:

 
W Ozorkowie znaleźć można dwa
rodzaje budynków określanych
mianem „domów tkaczy”… »»
 
Zachowało się tu najwięk­sze
skupisko trady­cyjnych domów
rzemieśl­niczych»»
 

Autorzy

Podz­iękowa­nia

Poli­tyka pry­wat­ności

Zgod­ność ze stan­dar­d­ami

Jak korzys­tać z wit­ryny?

Licencja

Kon­takt

Słownik pojęć

Rys his­to­ryczny epoki

Cmen­tarze

Posta­cie

 

Mapa